Öne Çıkan Noktalar
- İstanbul'daki her profesyonelin nasıl iletişim ağı kurduğunu açıklayan güvenilir bir kalıp yoktur. Ortamı gözlemleyin ve tanıştığınız kişilerin tercihlerini dikkate alın.
- Görevinizi ve etkinliğe neden katıldığınızı anlatan kısa bir tanıtım hazırlayın.
- Açık uçlu sorular sorun, dinleyin ve sıcak bir sohbeti iş taahhüdü olarak görmeyin.
- Ayrılmadan önce iletişimi sürdürüp sürdürmeyeceğiniz ve bunu nasıl yapacağınız konusunda anlaşın; yapmayı vaat ettiğiniz işlemleri yazılı olarak teyit edin.
- Çalışma yetkisi konusunda iletişim ağı kurma tavsiyelerine değil, Türkiye Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının güncel rehberine başvurun.
- Kültürel açıklamaları ücretsiz çalışmayı, belirsiz sözleşme koşullarını veya ayrımcı davranışları mazur göstermek için kullanmayın.
Gitmeden önce
Bir veya iki somut hedef seçin: bir kuruluş hakkında bilgi edinmek, belirli bir alandaki kişilerle tanışmak veya daha sonra görüşmek üzere bir konuşma ayarlamak. Adınızı, işinizi ve katılma nedeninizi kapsayan kısa bir tanıtım hazırlayın. Yararlı bir yanıt alınabilecek bir soru düşünün ve kendinizle ilgili hangi bilgileri paylaşmakta rahat olduğunuzu önceden belirleyin.
Etkinliklerin biçimi değişebilir. Kayıt, dil, kıyafet önerileri, erişim düzenlemeleri ve katılımcıların tanıştırılmayı talep edip edemeyeceği konusunda davetiyeyi kontrol edin. Etkinliğe bir ticaret odası, ticaret birliği veya konferans düzenleyicisi ev sahipliği yapıyorsa her buluşmanın aynı biçimde gerçekleşeceğini varsaymak yerine, ilgili oturumları belirlemek için yayımladığı programı kullanın.
Sohbete başlamak
Bir ev sahibi veya iş arkadaşınızla geliyorsanız sizi tanıştırıp tanıştıramayacağını sorun. Aksi hâlde konuşmaya müsait görünen birine yaklaşın, kendinizi kısaca tanıtın ve konuşmaya açık olup olmadığını sorun. Resmiyet ve isimlerle hitap konusunda karşınızdaki kişiyi izleyin; nasıl hitap edeceğinizden emin değilseniz nazikçe sorun. El sıkışmak olası selamlaşma biçimlerinden biridir; başka birine dayatılacak bir zorunluluk değildir. Sözlü bir selam ve başla verilen bir selam, karşınızdaki kişinin tercih ettiği selamlaşma biçimini seçmesine olanak tanır.
İşe yarayan açılış soruları belirli bir konuya yönelir ama özel hayata müdahale etmez: “Bu etkinliğe katılma nedeniniz nedir?”, “Şu sıralar hangi projelere odaklanıyorsunuz?” veya “Hangi oturumları yararlı buldunuz?” Sohbetin doğal biçimde ilerlemesine izin verin. Kişisel sorular bazılarına hoş gelebilir, başkalarını ise rahatsız edebilir; yalnızca paylaşmak istediklerinizi paylaşın ve gerektiğinde sohbeti başka bir konuya yönlendirin.
Gereğinden fazla söz vermeden iş konuşmak
Fikrinizi yalın bir dille açıklayın ve karşınızdaki kişinin fikri değerlendirmesine hangi bilgilerin yardımcı olacağını sorun. Kendi adına mı yoksa bir kuruluş adına mı konuştuğunu ve karar verme yetkisi olup olmadığını netleştirin. Birisi fikri daha sonra inceleyeceğini söylüyorsa bunu kabul veya ret olarak değil, daha sonra iletişime geçmeniz için bir davet olarak değerlendirin.
Konuşmayı somut ve baskı yaratmayan bir soruyla tamamlayın: “Gelecek hafta bir sayfalık özet göndermem yararlı olur mu?” Yanıt evetse tercih edilen adresi veya iletişim kanalını ve zamanlamayı teyit edin. Net bir sonraki adım yoksa sohbet için teşekkür edin; nezaketi geleceğe dönük bir işaret veya taahhüt olarak yorumlamayın.
Mevsimsel iş piyasası koşulları için İstanbul'da yıl ortası işe alımına ilişkin rehberimize bakın. İşe alım eğilimleri ve iletişim ağı kurma görgü kuralları ayrı konulardır; bu nedenle pozisyonun ayrıntılarını potansiyel işverenle doğrulayın.
Saygılı selamlaşma ve iletişimi sürdürme
İnsanların selamlaşma, iletişim bilgilerini paylaşma ve etkinlik sonrasında haberleşme tercihleri farklıdır. Karşınızdaki kişinin tercihlerini izleyin. İletişim bilgilerini kaydetmeden veya paylaşmadan önce izin isteyin; bir telefon numarasına sahip olmanın, o kişiyi bir gruba ekleme veya tekrar tekrar mesaj gönderme izni verdiğini varsaymayın. Nerede tanıştığınızı belirten, konuştuğunuz konuyu hatırlatan ve önerdiğiniz tek bir sonraki adımı açıklayan kısa bir not, genellikle herkese gönderilebilecek genel bir iş tanıtımından daha anlaşılırdır.
Kişinin sunduğu veya açıkça tercih ettiği kanalı kullanın. Emin değilseniz sizinle e-posta, LinkedIn veya başka bir kanal üzerinden iletişim kurmayı tercih edip etmediğini sorun. Alıcı bu yöntemi kabul etmedikçe ticari açıdan hassas ayrıntıları gayriresmî mesajlara koymayın. Hitap biçimleri ve iş yerindeki hiyerarşi konusunda başka bir bakış açısı için Seul'deki iş yerlerine ilişkin rehberimizi okuyun.
Farklı ortamlarda işe yarayan sohbet alışkanlıkları
- Dikkatinizi konuşan kişiye verin ve yanıtlaması için ona fırsat tanıyın.
- Bir isim, kuruluş veya önerilen işlem hakkında tahminde bulunmak yerine doğru anladığınızı kontrol edin.
- Fotoğraf çekmeden veya birinin sözlerini kamuya açık biçimde paylaşmadan önce izin isteyin.
- Bir konu veya talep sizi rahatsız ediyorsa sınırlarınızı sakin bir şekilde ifade edin.
- Bir görüşmeden sonra doğrulanmış olgularla konuşmanın tonu veya kişinin niyeti hakkındaki yorumunuzu birbirinden ayırın.
Bu alışkanlıklar birçok uluslararası ortamda işe yarar. Bogotá'daki toplantı ve tanışmalara ve çok dilli ekiplerde iletişime ilişkin yazılarımız, bir ülkeyi tek bir kişilik tipi gibi ele almadan daha fazla pratik örnek sunar.
Tarihler, tatiller ve müsaitlik durumu
İş etkinliklerinin takvimleri ve kişilerin müsaitlik durumları yıldan yıla değişir. Türkiye Diyanet İşleri Başkanlığı dinî günlerin tarihlerini yayımlar; seyahat veya sonraki iletişiminizi planlamadan önce resmî tarihleri ve etkinlik düzenleyicisinin kendi takvimini kontrol edin. Resmî veya dinî bir tatil, belirli bir şirketin ya da irtibat kurduğunuz kişinin müsait olup olmadığını tek başına göstermez.
Bir kariyer etkinliğinde kararların ne zaman verilmesinin beklendiğini sorun ve tanıştığınız kişiyle yeniden iletişime geçeceğiniz bir tarih üzerinde anlaşın. Haziran ayında kurulan bir bağlantının yazdan önce sonuçlanacağını veya her sohbetin belirli bir tarihte devam edeceğini varsaymayın. Bir etkinlik başlangıç noktasıdır; yazılı bir iş teklifinin veya anlaşmanın yerini tutmaz.
Konu sözleşme veya hukuk olduğunda
İletişim ağı kurma tavsiyeleri, bir kişinin Türkiye'de çalışıp çalışamayacağını, bir sözleşmenin hukuken uygulanabilir olup olmadığını veya önerilen bir düzenlemenin yerel hukuka uygun olup olmadığını belirleyemez. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Uluslararası İşgücü Kanunu kapsamındaki yabancıların çalışmaya başlamadan önce çalışma izni veya çalışma izni muafiyeti almaları gerektiğini belirtiyor; kapsam ve istisnalar önem taşır. Bir işi kabul etmeden önce Bakanlığın güncel rehberini inceleyin ve kendi koşullarınıza ilişkin yetkin bir uzmandan görüş alın.
Benzer şekilde, tekrarlanan ödeme yapılmaması, ücretsiz deneme çalışması veya hukuken korunan bir özellikle bağlantılı muamele görgü kurallarıyla açıklanıp geçiştirilmemelidir. İlgili kayıtları saklayın, anlaşmayı inceleyin ve yetkin bir uzmandan veya yetkili bir kurumdan görüş alın. Bu yazı genel bilgi sunar; hukuk veya göçmenlik danışmanlığı değildir.
Başka mülakat ve iş ortamlarında deneyim kazanmış kişiler, Seul'deki panel mülakatlarına ilişkin rehberimizi ve Cenevre'deki varlık yönetimi pozisyonlarında profesyonel görünüme ilişkin rehberimizi yararlı karşılaştırmalar olarak görebilir; bunların hiçbiri İstanbul için bir kural olarak değerlendirilmemelidir.
Bu yazı genel olarak iletişim ağı kurma konusunda bilgi sunar; kişiye özel kariyer, hukuk, göçmenlik veya vergi danışmanlığı değildir. Etkinlik ayrıntılarını düzenleyicilerle, çalışmaya ilişkin kuralları ise resmî makamlarla doğrulayın.
